Βέργα - Ταΰγετος - Εξωχώρι: τα μονοπάτια και ο ΕΟΣ Καλαμάτας

Η πεζοπορική σύνδεση της περιοχής της Καλαμάτας με τον Ταΰγετο, μέσα από μονοπάτια που έχουν σηματοδοτηθεί από τον ΕΟΣ Καλαμάτας, είναι πλέον γεγονός!

Το γεγονός αυτό επιβεβαιώσαμε τρία μέλη του ορειβατικού συλλόγου Καλαμάτας σε μια τριήμερη διάσχιση που είχε ως αφετηρία την Άνω Βέργα,  με ενδιάμεσους σταθμούς το εκκλησάκι της Παναγίας Καψοδεματούσας, την κορυφή του Πρ. Ηλία και το δάσος της Βασιλικής. Η διάσχιση ολοκληρώθηκε μέσα από το φαράγγι του Βυρού τερματίζοντας στο Εξωχώρι. Το συνολικό μήκος της διαδρομής υπερβαίνει τα 50 χιλιόμετρα και το μέγιστο ύψος φτάνει στα 2.407μ της ψηλότερης κορυφής του Ταΰγετου. Περπατήσαμε έξι διαφορετικά μονοπάτια που έχουν σηματοδοτηθεί από τον Ορειβατικό Σύλλογο Καλαμάτας (ΕΟΣ). Περισσότερα στοιχεία για τα μονοπάτια αναφέρουμε στη συνέχεια.

Από τον οικισμό της Κάτω Βέργας, που σήμερα αποτελεί ένα προάστιο της πόλης της Καλαμάτας, ξεκινά το μονοπάτι που ανεβαίνει στην Άνω Βέργα και συνεχίζει στο Καλάθι έως το εκκλησάκι του Πρ. Ηλία. Η σήμανση είναι κόκκινο τετράγωνο σε λευκό φόντο. Πρόσφατα καθαρίστηκε το άνω τμήμα και αντικαταστάθηκε η φθαρμένη σήμανση.

Η πορεία μας ξεκίνησε από την Άνω Βέργα ακολουθώντας το μονοπάτι που οδηγεί στα Πηγάδια. Η σήμανση εδώ είναι πράσινο τετράγωνο σε λευκό φόντο. Πρόκειται για ένα πανέμορφο μονοπάτι που τμήματά του ήταν από καιρό χαμένα. Μετά από μεγάλη προσπάθεια του ορειβατικού, βρήκαμε, καταγράψαμε, καθαρίσαμε και σηματοδοτήσαμε αυτή τη μοναδική διαδρομή. Τελευταία προσθήκη είναι μια παράκαμψη που οδηγεί στον «κρυμμένο» κρατήρα του Καλαθιού.

Από τα Πηγάδια κατεβήκαμε το παλιό καλντερίμι προς το φαράγγι του Ριντόμου και τις Γαϊτσές. Στο σημείο που το μονοπάτι διασταυρώνεται με το φαράγγι βρίσκεται το περίφημο Πηγαδιώτικο γεφύρι, μια από τις εμβληματικότερες τοποθεσίες στον ελλαδικό ορεινό χώρο. H σήμανση εδώ είναι ο αριθμός 32 μέσα σε κόκκινο ρόμβο και λευκό φόντο.

Συνεχίσαμε στο φαράγγι του Ριντόμου με κατεύθυνση ανατολικά έως το εκκλησάκι της Παναγίας Καψοδεματούσας. Το Ρίντομο, αν και είναι ένα από τα μεγαλύτερα και πιο εντυπωσιακά φαράγγια της Ελλάδας, είναι ελάχιστα γνωστό στον ευρύ κόσμο. Το τμήμα αυτό της διαδρομής δεν έχει σηματοδοτηθεί. Είναι στα σχέδια του συλλόγου να τοποθετηθεί και εδώ σήμανση. Η διανυκτέρευσή μας έγινε στην, πάντα φιλόξενη, Καψοδεματούσα που έχει κτισθεί και ανακαινισθεί από την οικογένεια των Νικαίων. Είναι ένα από τα καλύτερα μέρη για να διανυκτερεύσει κανείς στην καρδιά του Ταϋγέτου, στο σημείο που διασταυρώνονται δυο μεγάλα φαράγγια.

Το επόμενο μονοπάτι που έχει σηματοδοτηθεί από τον ΕΟΣ Καλαμάτας συνδέει την Καψοδεματούσα με το δάσος της Βασιλικής. Η σήμανση είναι μπλε κύκλος σε λευκό φόντο. Πρόκειται για μια διαδρομή που κινείται στα πλέον δυσπρόσιτα, παρθένα και όμορφα μέρη του Ταϋγέτου. Δύο χιλιόμετρα από το ξεκίνημα φτάνουμε στον εγκαταλειμμένο οικισμό του Ριντόμου. Σε άλλα δύο βρίσκουμε την πηγή που υδρεύει τον Κάμπο και τη Δυτική Μάνη. Από εδώ αρχίζει ανάβαση έως το διάσελο του Χαλασμένου. Η στάση στο διάσελο απαραίτητη για να πάρουμε δυνάμεις αλλά και αποφάσεις. Στο διάσελο έχουμε τρεις επιλογές. Η πρώτη είναι να συνεχίσουμε στο ίδιο μονοπάτι έως τη Βασιλική. Η δεύτερη είναι η ανάβαση στο απόκρημνο Χαλασμένο. Η τρίτη είναι η διαδρομή προς Πρ. Ηλία.  

Ακολουθούμε την τρίτη. Εδώ υπάρχει και η σχετική ταμπέλα. Η σήμανση είναι στην αρχή κόκκινος κύκλος σε λευκό φόντο και στη συνέχεια κόκκινη μπογιά. Η διαδρομή ξεκινά απόκρημνη να ανεβαίνει την πλαγιά ανατολικά. Στο χάρτη διαβάζουμε την ονομασία «Κακή Τίκλα». Από όσο ξέρουμε η «Κακή Τίκλα» δεν είναι ακριβώς εδώ, η ονομασία όμως είναι ενδεικτική της διαδρομής. Μετά τα πρώτα κατακόρυφα μέτρα, ακολουθεί μια μικρή τραβέρσα για να ανέβουμε σε μεγάλη κλίση έως το πάνω μέρος της ράχης. Η κορυφογραμμή που ακολουθεί μας οδηγεί στην Αθάνατη Ράχη την οποία τραβερσάρουμε χαμηλά για να βγούμε στο διάσελο Πόρτες κάτω ακριβώς από την πυραμίδα της κορυφής. Εδώ συναντάμε το μονοπάτι της Λακωνίας που είναι και η κλασσική ανάβαση για την κορυφή του Ταϋγέτου. Τα τελευταία γνώριμα, κοπιαστικά, ανηφορικά βήματα μας ανεβάζουν στα 2407μ, στο ψηλότερο σημείο του Ταϋγέτου.       

Η κατάβαση στο δάσος της Βασιλικής νότια γίνεται μέσα από το μονοπάτι που σηματοδοτήθηκε από τον ορειβατικό σύλλογο το 2014. Πρόκειται για τη σημαντικότερη διαδρομή στο νομό καθώς είναι η Μεσσηνιακή ανάβαση για την κορυφή του Πρ. Ηλία. Εδώ η σήμανση είναι κόκκινο τετράγωνο σε λευκό φόντο. Φτάνοντας στο διάσελο του Πατιστού στην περιοχή των Μουζιών συναντάμε το μονοπάτι που έρχεται από το Χαλασμένο και την Καψοδεματούσα.  Το τέλος της πορείας της δεύτερης μέρας είναι η Βασιλική, στην περιοχή όπου έχει προγραμματιστεί η ανέγερση ορειβατικού καταφυγίου.

Η τρίτη μέρα περιελάμβανε την κατάβαση και διάσχιση του φαραγγιού του Βυρού. Τα φαράγγι γεννιέται στο δάσος της Βασιλικής και καταλήγει μετά από μια μακρά πορεία στην Καρδαμύλη. Η σήμανση μέχρι τα Τσέρια  είναι ξανά ο αριθμός 32 μέσα σε κόκκινο ρόμβο και λευκό φόντο. Η διαδρομή είναι πανέμορφη και από τις ωραιότερες στον Ταΰγετο, ειδικά στο πρώτο μισό τμήμα της. Εδώ κινείται μέσα στο δάσος και το καλντερίμι σε πολλά σημεία είναι κτισμένο στον κάθετο βράχο. Το μέσο της διαδρομής είναι η θέση Διλάγκαδο. Στα δεξιά μας βλέπουμε το Χαλασμένο. Είναι το σημείο που ο Βυρός διασταυρώνεται με το φαράγγι «Στενό Λαγκάδι». Το δεύτερο τμήμα της διαδρομής κινείται περισσότερο στην κοίτη και στις πολύ γνώριμές μας … «κροκάλες». Λίγο πριν φτάσουμε στο Εξωχώρι, και ενώ έχουμε βγει από τον πυθμένα του φαραγγιού, αφήνουμε τη σήμανση του «32» που οδηγεί στα Τσέρια. Το Εξωχώρι είναι το τέλος της τριήμερης πορείας μας.  

Στο σημείο αυτό είναι απαραίτητες κάποιες επισημάνσεις. Η παραπάνω διάσχιση στον Ταΰγετο είναι μία από τις ωραιότερες που κάποιος έμπειρος πεζοπόρος μπορεί να κάνει στην Ελλάδα. Καμία περιγραφή ή φωτογραφία δεν μπορεί να αποδώσει την αίσθηση και τον πλούτο τού να περπατάς σε αυτά τα μέρη, στην καρδιά της πιο παρθένας φύσης. Ο ορειβατικός σύλλογος Καλαμάτας έχει κάνει ένα σημαντικό έργο τα τελευταία χρόνια στην καταγραφή, καθαρισμό και σηματοδότηση των μονοπατιών. Ωστόσο τα μονοπάτια δεν είναι του ορειβατικού. Προϋπάρχουν εδώ και αιώνες και μεταφέρουν πάνω τους ιστορία χιλιάδων χρόνων. Εμείς αυτό που προσπαθούμε είναι να τα σώσουμε από την καταστροφή, να αναδείξουμε την αξία τους και να τα κάνουμε γνωστά σε ανθρώπους που αγαπούν τη φύση, τον πολιτισμό και την ορειβασία. Θα ήταν μεγάλη η χαρά μας να δούμε περισσότερους πεζοπόρους να τα περπατάνε και τους αρμόδιους φορείς να αναλαμβάνουν την προστασία τους, όπως για παράδειγμα την αποκατάσταση τμημάτων καλντεριμιών που έχουν καταστραφεί.

Όσο για τον Ορειβατικό Σύλλογο Καλαμάτας, θα συνεχίσουμε την προσπάθειά μας της καταγραφής, καθαρισμού, σήμανσης και ανάδειξης των μονοπατιών της περιοχής μας. Και σε αυτή την ωραία προσπάθεια η πρόσκληση για συμμετοχή είναι ανοικτή προς όλους!     

Για να δείτε φωτογραφίες πατήστε ΕΔΩ